Menü Merkezden Haber
Musa Has

Musa Has

Tarih: 18.11.2026 14:54

Makam, Servet ve Fiziki Güzellik Çarkında Samimiyet ile İhlasın Yalnızlığı

Facebook Twitter Linked-in

Makam, Servet ve Fiziki Güzellik Çarkında Samimiyet ile İhlasın Yalnızlığı

​İçinde yaşadığımız zaman dilimi, insanı özünden uzaklaştıran, ölçüleri altüst eden ve zahiri olanı mutlak hakikat gibi sunan bir değişim rüzgârıyla maluldür. 

Bugün insan topluluklarının yöneldiği eksen, kalbin derinliklerinden gelen erdemler etrafında değil, maddî kârlılık ve görünürlük hırsı etrafında dönmektedir. 

Çarşıda pazarın, ekranda hayatın, sokakta ilişkilerin üzerinde yükseldiği temel kriterler artık bellidir: Makam, mevki, para ve fiziki güzellik.

​Buna mukabil; kalbin saflığı anlamına gelen samimiyet, her işi sadece ve sadece Hak rızası gözeterek yapma bilinci olan ihlas, maddî anlamdaki fakirlik ve gariplik ise hayatın kenarına itilmiş, unutulmaya terk edilmiştir.

Oysa bir medeniyetin, bir toplumun ve nihayetinde bir insanın ruh kökü kuruyorsa, bu kıymetlerin el üstünde tutulup erdemlerin gurbete mahkûm edilmesindendir.

​​Bugünün dünyası, her şeyi bir tüketim nesnesi, her insanı ise bir pazar aktörü olarak gören mekanik bir işleyişe sahiptir. Bu sistem içerisinde bireyin değeri, ne ahlakıyla ne vicdanıyla ne de insanî derinliğiyle ölçülür. Ölçü artık cüzdanın kalınlığı, kartvizitin unvanı veya aynadaki görüntünün sunduğu simgesel sermayedir.

​İnsana şahsiyet kazandırması gereken görevler, bugün ne yazık ki kişiliğin önüne geçerek birer tahakküm ve kibir aracı haline gelmiştir. Koltuğun gücünden aldığı heybeti kendi karakteri sanan insan tipi, makamın geçiciliğini unutup kalıcı olan erdemleri feda etmektedir.
​Para (Servet): Sadece bir mübadele aracı olması gereken mal ve mülk, hayatın gayesi mertebesine yükseltilmiştir. "Ne kadar sahipsen o kadar değersin" formülü, insanları dur durak bilmeyen bir hırs döngüsüne hapsetmekte, kanaat hissini köreltmektedir.

​Medya, reklamlar ve dijital mecralar eliyle tek tip bir güzellik dayatması, ruhun ve ahlakın güzelliğini gölgede bırakmıştır. İnsanın iç dünyasındaki zenginlikler, estetik kaygılar ve filtrelenmiş görüntüler uğruna harcanmaktadır.

​Bu üçlü sarmal, bireyi yalnızlaştırırken toplumda da derin bir güven bunalımı yaratmaktadır. Çünkü her şeyin bir fiyatının olduğu yerde, hiçbir şeyin gerçek bir değeri kalmaz.

​​Pazarın kurallarına boyun eğmeyen, bu çarkın dışarısında kalmayı göze alan değerler ise bugün derin bir sessizliğe bürünmüştür. Rağbet görmeyen bu kavramlar, aslında insanı insan kılan asıl sığınaklardır.

​​Yapaylığın, maskeli ilişkilerin ve menfaat ortaklıklarının revaçta olduğu bir devirde samimiyet, en büyük lüks ve aynı zamanda en büyük garipliktir. İnsanlar artık birbirlerinin gözünün içine bakarken dahi bir hesap gütmektedir. 

Olduğu gibi görünmek ile göründüğü gibi olmak arasındaki makas açıldıkça, kalpten kalbe giden yollar kapanmıştır. Saf bir gülüşün, pazarlıksız bir "merhaba"nın yerini, çıkara dayalı diyaloglar almıştır.

​​Amellerin niyet merkezini oluşturan, yapılan her iyiliğin ve çalışmanın gizli kalmasını, sadece Hak katında değer bulmasını öngören ihlas kavramı, gösteriş (riya) çağının kurbanı olmuştur. Bugün yapılan her hayır, atılan her adım, hatta gösterilen en masum fedakârlık dahi dijital ekranlarda onaylanma (like) beklentisine kurban edilmektedir. 

Gösterişin bu denli pirim yaptığı bir iklimde, sessizce ve tescilsizce iyilik üretmek zorlaşmıştır. ​Fakirlik ve garipliğin, asaletli ile yalnızlığın kenara itildiği bir ortamdayız. ​Maddî anlamdaki fakirlik, geçmişte bir sabır ve metanet imtihanı olarak olgunlaştırıcı bir unsur kabul edilirken; bugün adeta bir eksiklik, hatta bir suç gibi görülmektedir. 

Zenginliğin kibirle taçlandığı ortamlarda, garip kalmak, boynunu büküp rızkına razı olmak hor görülmektedir. Oysa tarihin en büyük bilgeleri, dervişleri ve Hak dostları fakirliği bir şeref madalyası (Fahr-i kainatın "Fakrım övüncümdür" buyruğu mucibince) olarak görmüşlerdir. 

Gariplik ise yurtsuzluk değil, bu kalabalıklar dünyasında hakikati arayan ruhun köksel yalnızlığıdır; insan bu dünyada misafirdir ve asıl gariplik, dünyaya kalben kök salmaktır.

​​Bugün bizlere düşen görev, rağbet gören geçici pırıltılara kapılmak değil; rağbet edilmeyen ama insanı hakiki manada insan kılan köklerimize sadık kalmaktır. Makamlar biter, paralar tükenir, bedenler yaşlanır ve güzellik solar. Geride kalan tek şey, samimiyetle atılmış bir adım, ihlasla yapılan bir niyet ve garipliğin tevazuuyla yaşanmış bir ömrün bıraktığı lekedir.

​Dünyanın gürültüsü ne kadar büyük olursa olsun, kalbin sükûnetini korumak ve değerlerin sancağını sessizce de olsa taşımak, bu çağın dervişlerine düşen en büyük sorumluluktur. Unutulmamalıdır ki, hakikat asla kaybolmaz; sadece kıymetini bilenlerin ellerinde yeniden gün yüzüne çıkacağı günü bekler.


Orjinal Köşe Yazısına Git
— KÖŞE YAZISI SONU —