"İt ürür kervan yürür"
Türk kültüründe asırlar boyunca varlığını korumuş, toplumsal hafızanın en derin köşelerine sinmiş veciz bir ifade olan "İt ürür kervan yürür" sözü aslında derin manalar ifade eder.
Zahirî anlamı itibarıyla geçici bir gürültünün, büyük ve kararlı bir yürüyüşü durduramayacağını ifade eden bu söz; derinlemesine incelendiğinde hakikat ile batılın, istikrar ile gürültünün, kalıcı olan ile geçici olanın kadim mücadelesini özetler.
Bu bağlamda "batılın gürültüsü ne kadar yüksek çıkarsa çıksın, hakikatin sessiz ve emin adımlarla menziline yürüyeceği" inancı, hem tarihi tecrübenin hem de ilahi yasanın bir tezahürü olarak karşımıza çıkar.
"İt Ürür Kervan Yürür" atasözünün derin anlamı
Tarih boyunca insanlık, hak ile batılın, doğru ile yanlışın, adalet ile zulmün amansız çatışmasına tanıklık etmiştir. Bu çatışmada hakikati savunanlar genellikle sükûneti, çalışmayı, üretmeyi ve uzun vadeli bir vizyonu benimserken; batılı, haksızlığı veya çıkarcılığı savunanlar ise gürültüyü, provokasyonu, karalamayı ve günü kurtarmayı tercih etmişlerdir.
Atasözündeki kervan, hedefine odaklanmış, yükü ağır, istikameti doğru ve niyetli bir yürüyüşü temsil eder. Ürüyenler ise bu yürüyüşü engellemek, kervanın hızını kesmek ya da en azından kervanı yolundan alıkoymak istese de aslında kervanın büyüklüğü ve heybeti karşısında sadece ses çıkarabilen unsurlardır. Gürültü yapmak, ses yükseltmek veya çamur atmak; hakikatin yürüyüşünü durdurmaya yetmez.
Sosyal hayatta, siyasette, ilimde ve düşünce dünyasında sıkça karşılaşılan bir durum vardır: Haklı ve hakiki olanlar eser üretirken, inşa ederken veya hakikati savunurken; boşlukta kalanlar, gayri meşru menfaatlerini korumaya çalışanlar veya sadece eleştirmek için var olanlar sürekli bir gürültü çıkarırlar.
Batılı savunanların sesi ne kadar gür çıkarsa çıksın, bu sesler temelsizdir. Temelsiz sesler ise tıpkı yankı gibi bir süre sonra kendi kendine sönmeye mahkûmdur.
Gayri meşru işleri ve haksızlıkları meşrulaştırmaya çalışan çabalar, hakikatin çelikten kalkanına çarparak paramparça olur. Çünkü haksızlık üzerine kurulan hiçbir yapı istikrarlı olamaz.
Kervan kendi yolunda yürümeye devam ederken, arkadan ürüyenler bir süre sonra kendi seslerinin yorgunluğuna yenik düşerler.
İnsan iradesinin ötesinde, evreni idare eden ilahi bir nizam (sünnetullah) vardır. Bu nizamın en temel yasalarından biri, adaletin ve hakkın en nihayetinde galip gelmesidir. Tarih sayfaları, kendilerini dünyanın efendisi sanan, hakikati boğmaya çalışan nice zorbaların, boş laflarla haklıyı bastırmaya yeltenenlerin unutulup gittiğini; buna karşılık ezilenlerin, doğruluktan sapmayanların ve kervanı menziline ulaştıranların bıraktığı kalıcı izleri yazar.
İlahi kudretin tecellisi, bazen hemen o an görünmese de zamanın süzgecinden geçerek mutlaka tecelli eder. Sabır, hakkın en büyük yardımcısıdır. Batıl ne kadar organize olursa olsun, geçicidir; hak ise zamanın mahkemesinde her zaman beraat eder.
"Zulüm ebedi olamaz. Hakikat üstünü örtmeye çalışanların çabalarına rağmen, güneşin bulutun ardında kalıcı olamayışı gibi kendini mutlaka gösterir."
İşte, "İt ürür kervan yürür" gerçeği, hak yolunda yürüyenler için büyük bir teselli ve güç kaynağıdır. Lüzumsuz gürültülere kulak tıkayarak işine odaklanan, hakikatten sapmayan bireyler ve toplumlar, engelleri aşarak hedeflerine ulaşırlar. Gürültü çıkaranlar ise tarihin tozlu raflarında unutulmaya mahkûmken, yürüyenler her daim geleceği inşa etmeye devam edecektir.